95.96.224.186: Yeni sayfa: "'''Karakeçili aşireti''', Oğuzların Bozok kolunun Kayı boyuna mensup olan ve 1071'deki Malazgirt Meydan Muharebesi'nin ardından günümüzdeki Türk..."

2017-05-24T18:21:29Z

Yeni sayfa: "'''Karakeçili aşireti''', Oğuzların Bozok kolunun Kayı boyuna mensup olan ve 1071'deki Malazgirt Meydan Muharebesi'nin ardından günümüzdeki Türk..."

Yeni sayfa

'''Karakeçili aşireti''', [[Oğuzlar]]ın [[Bozoklar|Bozok]] kolunun [[Kayı boyu]]na mensup olan ve 1071'deki [[Malazgirt Meydan Muharebesi]]'nin ardından günümüzdeki [[Türkiye]] topraklarına yerleşen aşiret.<ref name="Bulduk-38">Bulduk, Üçler; sf. 38</ref> Günümüzde, İç ve Batı Anadolu ile Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde yoğunlaşmışlardır.

== Tarihçe ==
Karakeçili aşireti; [[Büyük Selçuklu Devleti]]'nin [[Bizans İmparatorluğu]]'nu yenmesiyle sonuçlanan [[Malazgirt Meydan Muharebesi]]'nin ardından [[Anadolu]]'ya yerleşen, [[Oğuzlar]]ın 2 kolundan biri olan [[Bozoklar]]ın [[Kayı boyu]]na mensuptur.<ref name="Bulduk-38"/> Tarihî kaynaklara göre [[Tatarlar|Tatar]] ve [[Türkmenler]]den oluşan topluluk; önce [[Erzurum]] ve [[Erzincan]] taraflarına, sonrasında ise [[Güneydoğu Anadolu]] taraflarına inmişti.<ref name="Bulduk-38"/> Beyleri [[Süleyman Şah]]'ın ölümünün ardından bu topluluğun bir kısmı Beriyye'ye (günümüzde [[Viranşehir]] ile [[Derik]] arasında bulunan idarî bölge), bir kısmı ise Anadolu'ya dağıldı.<ref name="Bulduk-38"/> Süleyman Şah'ın ölümünün ardından boyun lideri olan [[Ertuğrul Gazi]]'nin yönetimindeki topluluğun akıbeti hakkında farklı görüşler mevcuttur. ''[[Ruhî Tarihi]]''{{'}}ne göre topluluk, [[Ankara|Engüri]] (günümüzde Ankara) civarındaki [[Karacadağ, Ankara|Karacadağ]] eteklerine yerleşti.<ref name="İnalcık-1-2">İnalcık, Halil, sf. 1-2</ref> 1222-1230 yılları arasında, [[İznik İmparatorluğu|İznik İmparatoru]] [[III. Yannis Vatatzes]] ile [[Anadolu Selçuklu Devleti|Anadolu Selçuklu]] Sultanı [[I. Alâeddin Keykubad]] arasında [[Eskişehir|Sultan Öyüğü]] (günümüzde Eskişehir) ve [[Ankara|Engürü]] (günümüzde Ankara) civarında gerçekleşen mücadelelerden haberdar olan Ertuğrul Gazi, orduya hizmet amacıyla çarpışmalara katıldı, bu kapsamda [[Karacahisar, Eskişehir|Karacahisar]]'a yapılan kuşatmada yer aldı.<ref name="İnalcık-1-2"/> 1230 yılında, [[Harezmşahlar]]la yapılan [[Yassı Çemen Muharebesi]] ve [[Moğollar]]la yapılan [[Kösedağ Muharebesi]] sebebiyle I. Alâeddin Keykubad ile III. Yannis Vatatzes arasında barış sağlandı.<ref name="İnalcık-1-2"/> Kısa süre sonra I. Alâeddin Keykubad, Ertuğrul Gazi veya atalarına Söğüt'ü [[kışlak]], [[Domaniç|Domaliç]]'i [[Yaylak (coğrafya)|yaylak]] olarak verdi.<ref name="İnalcık-1-2"/> ''Ruhî Tarihi''{{'}}nde yer alan bu bilgileri [[Neşrî]], Ruhî'den aktarmaktadır.<ref name="İnalcık-1-2"/> [[Âşıkpaşazâde]] ise bu anlatılanları kısaltmış ve içeriğini değiştirerek, yaşananları [[Osman Bey]] dönemine nakletmiştir.<ref name="İnalcık-1-2"/> Başka bir hikayeye göre ise Sürmeli Çukur ([[Aras Nehri]] vadisi) veya [[Ahlat, Bitlis|Ahlat]]'tan Engüri civarındaki Karacadağ eteklerine yerleşen Ertuğrul Gazi ve aşireti, burada bir süre kaldı ve İznik İmparatoru III. Yannis Vatatzes'e karşı I. Alâeddin Keykubad'ın ordusunda yer aldı.<ref name="İnalcık-1-2"/> Ancak Moğol saldırıları sebebiyle I. Alâeddin Keykubad'ın [[Konya]]'ya dönmesinin ardından Ertuğrul Gazi'ye Söğüt'ü kışlak, Domaliç'i yaylak olarak tayin etti.<ref name="İnalcık-1-2"/>

== Etimoloji ==
Osmanlı Padişahı [[II. Abdülhamid]] zamanında yazılan bir [[wikt:risale|risale]]de, aşiret isminin kendilerine Ertuğrul Gazi tarafından verildiği anlatılmaktadır. Buna göre Karacahisar'ın fethi esnasında aşiret, kara keçilerin boynuzlarına ışıldak bağlayıp, "alaycık" (alacık) denilen bir tür keçe çadırın üzerine örtü örtmek suretiyle savaş hilesine müracaat edince Ertuğrul Gazi "haydin alplerim, haydin Karakeçili yörüklerim" demiş ve aşiretin bu isimle anılmasına vesile olmuştu.<ref name="Bulduk-39">Bulduk, Üçler; sf. 39</ref> Alaycığın tarif edildiği başka bir sayfada ise, ak keçeyle örtülen çadırın ortasındaki pencereden çıkan dumanın, ak keçeyi kara keçeye dönüştürdüğünden yola çıkılarak aşiret isminin buradan geldiği belirtilmektedir.<ref name="Bulduk-39"/>

== Günümüzdeki durumu ==
Karakeçili aşiretine mensup kişiler günümüzde; İç ve Batı Anadolu ile Güney ve Doğu Anadolu bölgelerinde olmak üzere iki farklı coğrafyada yoğunlaşmışlardır.

=== Doğu ve Güneydoğu Anadolu ===
Osmanlı kayıtlarında Türkmen tayfası olarak geçen [[Siverek]] ve [[Viranşehir]]'deki Karakeçili aşiretine mensup kişiler, zaman içinde çeşitli nedenlerden dolayı [[Türkçe]]yi bırakıp, [[Arapça]] ve [[Kürtçe]] konuşmaya başladı.<ref>{{dergi kaynağı |url=http://www.hbvdergisi.gazi.edu.tr/ui/dergiler/41-183-204.pdf |ilk=Fatih |son=Ünal |başlık=Osmanlı Devletinin Son Yıllarında Güneydoğu Aşiretlerinden Milli Aşireti ve İbrahim Paşa |sayfalar=sf. 5}}</ref> Kürt aşiretlerinin Mil ve Zil olmak üzere iki kola ayrıldığını ifade eden [[Ziya Gökalp]]'e göre Güneydoğu Anadolu'daki Karakeçili aşireti Zil koluna mensuptur.<ref>{{dergi kaynağı |url=http://mukaddime.artuklu.edu.tr/documents/Makaleler/Sayi2/57.pdf |ilk=A. Vahap |son=Uluç |başlık=Kürtler'de Sosyan ve Siyasal Örgütlenme: Aşiret |dergi=Mukaddime |sayı=2. sayı |yıl=2010 |sayfalar=sf. 44}}</ref> Osmanlı Padişahı [[II. Selim]] dönemindeki belgelere göre bölgedeki Karakeçili aşireti mensuplarının büyük bir kısmının göçebe olduğu yazılıydı.<ref name="Bulduk-40">Bulduk, Üçler; sf. 40</ref> 1891'de, Padişah [[II. Abdülhamid]] tarafından oluşturulan [[Hamidiye Alayları]]'nda, Güneydoğu Anadolu'da yaşayan Karakeçili aşireti üyeleri de yer aldı.<ref name="Bulduk-41">Bulduk, Üçler; sf. 41</ref>

=== İç ve Batı Anadolu ===
[[Ankara]] ve çevresindeki Karakeçili aşireti üyeleri, Güneydoğu Anadolu'dakilere oranla idarî açıdan daha düzenli bir yapıya sahipti.<ref name="Bulduk-41"/> 16. yüzyıldaki kayıtlara göre burada yaşayan aşiret üyeleri, "Yörükân-ı Ankara" adlı bir birimin içinde yer almaktaydı ve büyük bir kısmı göçebe yaşam tarzını benimsemişti.<ref name="Bulduk-41"/> 1571 yılına ait tahrir defterinde Ankara Yörüklerinin Kasaba Yörükleri denen bölümüne kaydedilmiş olan ''Karakeçilü'' cemaatinin şehirde yerleşik olduğu belirtilmiştir.<ref>Emine Erdoğan (1990). [http://dergiler.ankara.edu.tr/dergiler/19/23/109.pdf Ankara Yörükleri (1463, 1523/30 ve 1571 Tahrirlerine Göre)]. ''OTAM (Ankara Üniversitesi Osmanlı Tarihi Araştırma ve Uygulama Merkezi Dergisi)'' sayı 18, sf. 129</ref> 1576 yılına ait bir belgeye göre Ankara'nın güney ve batı kesiminde yer alan bu idarî birimde yaşayan 56 cemaatte, vergi veren toplam 2.445 kişi bulunmaktaydı ki bu da toplam nüfusun 10.000 civarında olduğunu göstermektedir.<ref name="Bulduk-42">Bulduk, Üçler; sf. 42</ref> Ancak bu cemaatlerin ne kadarının Karakeçili aşiretine bağlı olup olmadığı belli değildir.<ref name="Bulduk-42"/> Aşiret mensuplarının yayıldıkları alan, günümüzdeki [[Çukurca, Kızılcahamam|Çukurca]], [[Elmadağ, Ankara|Elmadağ]] ve çevresi, [[Karakeçili]], [[Balâ]] ve [[Sincan, Ankara|Sincan]]'dan [[Polatlı]]'ya uzanan düzlükleri kapsamaktaydı.<ref name="Bulduk-43">Bulduk, Üçler; sf. 43</ref> Ankara'nın kuzey ve doğusundan; [[Beypazarı]], [[Sivrihisar]] ve [[Eskişehir|Sultanönü]]'ye (günümüzde Eskişehir) kadar uzanan bölgelerde de aşiret üyelerinin varlığına rastlanmaktaydı.<ref name="Bulduk-43"/> Kırşehir ve Ankara sancaklarındaki aşiret üyelerinin bir bölümü 16. yüzyılda batıdaki Sultanönü'ye kadar göç ederken, bir kısmı da bulundukları bölgede yerleşik hayatı benimsedi.<ref name="Bulduk-43"/> Batı Anadolu, yaşanan göçlerle birlikte aşiret üyelerinin yoğun olarak yaşadığı bölgelerden biri konumuna geldi.<ref name="Bulduk-44">Bulduk, Üçler; sf. 44</ref> Günümüzde ise yoğun olarak [[Kütahya]], Sultanönü, [[Uşak]], [[Bursa]], [[Aydın]], [[Balıkesir]] ve [[Bilecik]] tarafında varlıklarını sürdürmektedirler.<ref name="Bulduk-46">Bulduk, Üçler; sf. 46</ref> Aşiretin yoğun olarak yaşadığı [[Kırıkkale (il)|Kırıkkale]] ilinin Karakeçili ilçesi, adını aşiretten almaktadır.<ref>{{dergi kaynağı |son=Aksoy |ilk=Erdal |yıl=2004 |url=http://turkoloji.cu.edu.tr/HALKBILIM/erdal_aksoy_karakecili_kirikkale.pdf |başlık=Günümüz Kırıkkale Karakeçili Yörüklerinin Aşiret Yapısı |yayımcı=[[Hacettepe Üniversitesi]] Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü |sayfalar=sf. 169 |issn=1305-5992 |dergi=Türkiyat Araştırmaları |sayı=1. sayı}}</ref>

== Karakeçili şenlikleri ==
Karakeçili aşiret mensupları tarafından Bilecik'in Söğüt ilçesindeki [[Ertuğrul Gazi Türbesi]]'nde düzenlenen [[Ertuğrul Gazi'yi Anma ve Söğüt Şenlikleri]], Şanlıurfa'nın Siverek ilçesinde 1999'da başlayan Geleneksel Karakeçili Şenlikleri<ref>[http://www.tgrthaber.com.tr/news_view.aspx?guid=dec2f68b-47e2-4a13-bcca-8c36b297f050 Geleneksel Karakeçili şenlikleri]</ref> ve Kırıkkale'nin Karakeçili ilçesinde 1995'te başlayan Karakeçili Uluslararası Kültür Şenliği düzenlenmektedir.<ref>{{Web kaynağı | url = http://www.haberler.com/karakecili-18-uluslararasi-kultur-senligi-kutlandi-3907436-haberi/ | başlık = Karakeçili 18. Uluslararası Kültür Şenliği Kutlandı | yayımcı = Haberler.com | tarih = 1 Eylül 2012 | çalışma = [[Doğan Haber Ajansı]] | erişimtarihi = 9 Mart 2013 | arşivurl = http://web.archive.org/web/20150402104350/http://www.haberler.com/karakecili-18-uluslararasi-kultur-senligi-kutlandi-3907436-haberi/ | arşivtarihi = 2 Nisan 2015}}</ref>

== Kaynakça ==
* {{dergi kaynağı |url=https://docs.google.com/viewer?a=v&q=cache:mfFux5r7-jAJ:dergiler.ankara.edu.tr/dergiler/18/27/160.pdf+&hl=tr&gl=tr&pid=bl&srcid=ADGEESh8IJ49LYL4F9W6DRv4ai_wXqOjo4ZKLNbyMd6PKlXhecWB_sVz9_as3zAqo8QXe3nJgcH7vGBDlqObtg6AqfPmnUulw3dXmYtesG1WUV6AQzadJxn9SXSUHyT8imUD3Thht7C0&sig=AHIEtbQqzKXz6QdejKsv4eutpw7_ejYl6w |başlık=İdari ve Sosyal Açıdan Karakeçili Aşiretleri ve Yerleşmeleri |ilk=Üçler |son=Bulduk |dergi=[[Ankara Üniversitesi]] [[Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi|Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi]] Tarih Araştırmaları Dergisi |yıl=1998}}
* {{dergi kaynağı |dergi=[[NTV Tarih]] |başlık=Son araştırmalarla Ertuğrul Gâzî'nin gerçek hikayesi |ay=Nisan |yıl=2010 |sayı:15. sayı |issn=1308-7878 |ilk=İnalcık |son=Halil}}
{{kaynakça}}

== Ek okumalar ==
* Sümer, Faruk (1967). ''Oğuzlar (Türkmenler)''

[[Kategori:Aşiretler]]
[[Kategori:Kayı Boyu]]
[[Kategori:Türkiye Türkmenleri]]

Karakeçili aşireti - Değişiklik geçmişi

95.96.224.186: Yeni sayfa: "'''Karakeçili aşireti''', Oğuzların Bozok kolunun Kayı boyuna mensup olan ve 1071'deki Malazgirt Meydan Muharebesi'nin ardından günümüzdeki Türk..."